Flaman Bölgesi’nde şeker pancarı üreticileri, sektörün geleceği konusunda ciddi endişeler yaşıyor. Tiense Şeker Fabrikası’nın gelecek yıl için daha az şeker pancarına ihtiyaç duyacağını açıklaması, çiftçiler arasında endişe yarattı. Özellikle Avrupa genelinde yaşanan aşırı üretim, iyi geçen yerel hasat ve Brezilya ile Ukrayna’dan ucuz şeker ithalatındaki artışın etkili olduğu belirtiliyor.
Komisyonda konuşan Jeremie Vaneeckhout (Groen), sadece Tiense Şeker değil, sektörün ikinci büyük firması Iscal Sugar’ın da çiftçilere sadece seçici şekilde şeker pancarı ekmeleri çağrısı yaptığını belirtti. Sektör federasyonu CBB’ye göre ise, bu durumun en önemli nedeni Avrupa’nın ithalatı teşvik eden politikaları. Özellikle Brezilya ve Ukrayna’da daha gevşek üretim standartlarının bulunması sorun olarak öne çıkıyor.
Son yirmi yılda şeker pancarı üreticilerinin üçte ikisinin sektörden çekildiği, 2026’da ise ekili alanın 45.000 hektarın altına düşeceği öngörülüyor. Halen sektörde yaklaşık 5.500 işletme faaliyet göstermeyi sürdürüyor. Çiftçilerin başka ürünlere yönelmesinin ise kolay olmadığı vurgulanıyor. Ayrıca, sadece çiftçiler değil, şeker pancarı işleyen ve taşıyan firmalar ile tedarik zincirindeki diğer paydaşlar da gelişmelerden olumsuz etkileniyor.
Tarım Bakanı Jo Brouns, çiftçilerin sıkıntılarını haklı bulduğunu belirterek, Avrupa’da şeker kotalarının kaldırılması sonrası piyasanın ve çiftçilerin üretimi belirlediğini, birçok ülkede üretimin yüzde 10-15, Tiense Şeker Fabrikası’nda ise yüzde 25 oranında kısılacağını açıkladı. Bakan Brouns, fiyatların korunması için üretim kısıntısının doğru bir yol olabileceğini fakat çiftçilere uzun vadeli istikrar sağlanmasının önemine dikkat çekti.
Bakan, sorunları Valon Bölgesi’ndeki mevkidaşıyla birlikte Avrupa Tarım Konseyi’nde de gündeme getirdiklerini ve özellikle ithal edilen şekerin Avrupa’da işlendikten sonra yeniden ihraç edilmesinde uygulanan ‘inward processing’ sisteminin sınırlandırılması için çaba gösterdiklerini ifade etti. Bu uygulamanın Avrupa şeker piyasası üzerinde baskı oluşturduğu belirtildi. Avrupa Komisyonu’nun konuya dair alacağı kararlar yakından izleniyor.
