Bilim ve Teknoloji

Amazon ormanlarında çıkan yangınlar doğaya büyük zarar veriyor olsa da dumanlarının ilginç bir etkisi ortaya çıktı. Anvers Üniversitesi ile Barselona’daki CREAF araştırma merkezinden bilim insanları, yangınlardan yayılan dumanın yağmur ormanlarına fosfor taşıdığını gözlemledi. Fosforun ağaç büyümesinde yağış ve sıcaklıktan çok daha belirleyici rol oynadığı tespit edildi. Araştırmada, her yıl kurak dönemde güneye yakın bölgelerdeki yoğun yangınlardan yayılan dumanın, kuzeye…

Jüpiter, 2026 yılının ocak ayında karşı konumuna ulaşıyor ve bu gök olayı özellikle kuzey yarımkürede eşsiz bir izleme fırsatı sağlıyor. Gözlemciler, gezegenin Güneş’in batışına karşı akşam gökyüzünde ne kadar parlak olduğunu fark ediyorlar. Jüpiter, ocak ayının onuncu günü, Dünya’ya dört virgül yirmi üç astronomik birim uzaklığa gelerek maksimum parlaklığına ulaşacak. Bu yılki karşı konum, on yılda bir tekrarlanan döngülerde…

Karanlık madde ve nötrinoların ilişkisine dair yeni bir araştırma yayımlandı. Bilim insanları, iki gizemli parçacık türü arasında daha önce öngörülmeyen bir etkileşim olduğunu öne sürüyor. Araştırmacılar bu etkileşimin, evrenin büyük ölçekli yapısını değiştirebileceğini belirtti. Çalışmada, Blanco Teleskobu’nun sağladığı üç yıllık Karanlık Enerji Araştırması veri seti incelendi. Kozmik kaymanın tespitiyle, karanlık madde ile nötrinolar arasında on binde bir oranında bir…

Fransa’da yapılan iki kapsamlı bilimsel araştırmada, endüstriyel gıda ve içeceklerdeki yaygın koruyucu maddelerin, kanser ve diyabet risklerine etkisi incelendi. BMJ dergisinde yayınlanan ilk araştırma, Avrupa pazarındaki ürünlerde yer alan koruyucular ile kanser vakalarındaki artış arasında önemli bağlantılar ortaya koydu. Nature Communications’da yayımlanan ikinci çalışma ise, bazı katkı maddelerinin tip 2 diyabet riskini yükselttiğini gösterdi. Araştırmalar kapsamında yüz binden fazla…

Monash Üniversitesi ile Kanada’dan çeşitli merkezlerin ortaklaşa yürüttüğü, bin iki yüz yirmi sekiz hastanın katıldığı uluslararası araştırma diyaliz hastaları için umut verdi. Her gün dört gram balık yağı takviyesi alan kişilerde kalp krizi, felç ve ölüm oranları, plasebo kullananlara kıyasla yüzde kırk üç oranında daha düşük görüldü. Bu dikkat çekici sonuç, Amerikan Nefroloji Derneği’nin iki bin yirmi beş toplantısında…

Leibniz Yaşlanma Enstitüsü liderliğindeki uluslararası ekip, bağırsakta yaşlanmayı tetikleyen gizli bir sürüklenmenin kolon kanseri riskini artırabileceğini, ancak müdahale yollarının da mevcut olabileceğini gösterdi. Bağırsak, vücudun en hızlı yenilenen dokusu olmakla birlikte, kök hücrelerinde biriken epigenetik değişimler genlerin açılıp kapanma şeklini değiştirmekte. Bu değişikliklerin rastgele değil, belirli bir düzende ve yaşla birlikte güçlenerek ortaya çıktığı tespit edildi. Araştırmacılar, yaşlanan bağırsak…

Uzmanlar tarafından yapılan yeni bir araştırmaya göre, uzayda kullanılan iletişim ve navigasyon uyduları nedeniyle yörünge aşırı yüklenmiş durumda. Yörüngede yaklaşık on iki bin aktif uydu bulunuyor ve her yeni fırlatmayla çarpışma riski artıyor. Sonuç olarak, üç gün gibi kısa bir sürede uzaya erişim tamamen engellenebilir. Araştırmada, düşük yörüngenin aşırı doluluğundan dolayı sadece birkaç küçük çarpışmanın binlerce yeni enkaz yaratabileceği…

Ursula von der Leyen, X platformunun yeni yapay zekâ ile çıplak fotoğraf üretme özelliği nedeniyle endişelerini dile getirdi. Yeni özellikle ilgili tepkiler uluslararası düzeyde artarken, Avrupa Birliği Komisyonu Başkanı, platformun harekete geçmemesi durumunda AB’nin gerekli önlemleri alacağını açıkladı. Von der Leyen, platformun uygunsuz içerik ve çocuk güvenliğiyle ilgili yetersiz önlem aldığını savunarak, bu tür işlevlerin Avrupa toplumu üzerinde olumsuz…

Ağlamak, toplumda çoğu zaman ‘zayıflık’ göstergesi olarak görülse de psikoloji bilimi bu durumun aslında insan zihni için oldukça doğal ve işlevsel bir mekanizma olduğunu ortaya koyuyor. Uzmanlara göre ağlamak, yalnızca duygusal boşalma değil, beynin kendini düzenleme yollarından biri. Psikologlar, kolayca ağlayan kişilerin genellikle duygularıyla daha temas hâlinde olduğunu ve bu özelliğin sanıldığı gibi kırılganlık belirtisi olmadığını belirtiyor. Bilimsel çalışmalar,…

Cold Spring Harbor Laboratuvarı’ndan araştırmacılar, yaşlanan bağırsakların kendi kendini onarmasını sağlayan yeni bir yöntem keşfetti. CAR T-hücre tedavisiyle, zamanla biriken yaşlanmış hücreler hedeflenerek farelerde bağırsak yenilenmesi artırıldı, iltihap azaldı ve besin emilimi iyileşti. Bu yöntem, bağışıklık hücrelerinin yaşlı hücreleri ortadan kaldırmasına dayanıyor ve böylece bağırsak dokusunun yenilenme kapasitesi canlandırılıyor. Çalışmada ayrıca tek doz CAR T-hücre tedavisinin, radyasyonla zarar görmüş…