Hollanda’da yoksulluk oranı, yıllar süren düşüşün ardından 2024’te yeniden artış gösterdi. Ülkedeki İstatistik Bürosu (CBS) tarafından açıklanan geçici verilere göre, geçen yıl 551 bin kişi yoksul hanelerde yaşadı. Bu sayı, ülke nüfusunun yüzde 3,1’ine denk geliyor.
Araştırmaya göre, yoksulluk en fazla bağımsız çalışanları (serbest meslek sahipleri) ve çocuklu aileleri etkiledi. Yoksulluk sınırının hemen üzerinde yaşayan kişi sayısı ise 1,1 milyona geriledi. Özellikle tek başına çalışan kişilerde gelir yetersizliği artarken, çocuklu yoksul ailelerde masraflar daha da ağırlaştı. Yalnız çalışmayan, sosyal yardımdan yararlanan ailelerde ise çocuklara özel ödeneklerindeki artış sayesinde çocuk yoksulluğu oranı sabit kaldı.
Bağımsız çalışanlar, 2024’te uygulanan vergi indirimi kısıtlamaları ve işletme karı muafiyetindeki değişiklikler nedeniyle gelir kaybı yaşadı. CBS uzmanı Peter Hein van Mulligen, “Kendi işini yapanlar arasında yoksulluk oranı çalışanlara göre iki katı” dedi. Verilere göre, bu grupta yoksulluğun şiddeti daha da arttı.
Arttan yoksulluk oranlarında, enerji yardımının sona ermesinin de etkisi oldu. 2022 ve 2023 yıllarında düşük gelirli hanelere sağlanan enerji desteği, 2024’te azaldı. CBS, enerji fiyatlarında bir miktar gerileme yaşansa da, pandemi ve enerji krizinden önceki seviyelerden uzak olunduğunu belirtti. Uzmanlara göre, enerji yardımının sona ermesi, birçok insanın tekrar yoksulluk sınırının altına düşmesine yol açtı.
Aralarında çocuklu ailelerin de bulunduğu çoğu yoksul grup, geçen yıla kıyasla daha fazla maddi sıkıntı yaşadı. Özellikle problemli borçlar yoksul kesimde yaygınlığını korurken, bağımsız çalışanlarda ise borçluluk oranı yükseliş gösterdi. Pandemi döneminden kalan vergi borçları, bu gruptaki borç sorunlarını derinleştirdi.
CBS’nin yoksulluk hesaplamalarına göre, tek yetişkin için aylık en az 1.600 avro, iki çocuklu bir çift için ise aylık 2.625 avro gelir gerekiyor. On iki aylık yaşam giderini karşılayacak birikimi olanlar yoksul sayılmıyor. Borçlar ise yoksulluk hesaplamalarına dahil edilmediğinden, geliri olan ancak borçlarından dolayı geçimini sağlayamayan kişiler bu kapsam dışında kalıyor.
Sosyal politika uzmanları, enerji yardımının geri getirilmesinden ziyade, asgari ücret ve sosyal yardımların artırılması gibi kalıcı çözümlerin önemine dikkat çekiyor. Ayrıca, mevcut karmaşık yardım sisteminde bilgi eksikliği ya da geri ödeme korkusuyla hak sahiplerinin yaklaşık yüzde 10’u destek başvurusu yapmıyor.
Yetkililer, hükümetin borçla mücadele ve erken uyarı gibi adımlarına rağmen, yoksulluk ve borç sorununun 2024’te yükselmeye devam ettiğine dikkat çekiyor.
