Dünyada artan çatışmalar ve güvenlik kaygıları nedeniyle birçok Avrupa ülkesi zorunlu askerlik uygulamasını yeniden gündeme alırken, Hollanda’daki öğrencilere göre bu plan destek görmüyor. UKrant tarafından yapılan bir ankete katılan 360 Groningen Üniversitesi öğrencisinin yüzde 64’ü, zorunlu askerliğe karşı olduğunu belirtti. Sadece Hollandalı öğrenciler bazında bakıldığında ise bu oran yüzde 57’ye düşüyor. Kadın öğrenciler arasında karşı çıkanların oranı ise yüzde 70’e ulaşıyor.
Felsefe öğrencisi Tim, “En büyük itirazım insanların kendi seçim özgürlüklerinin ellerinden alınması” diyerek zorunlu askerliğin bireysel hakları kısıtladığını düşünüyor. Bir diğer öğrenci ise, “Ukrayna veya Orta Doğu’da ölmek istemiyorum” sözleriyle kaygılarını dile getiriyor. Anket, erkek öğrencilerin yüzde 60’ının, kadın öğrencilerin ise yüzde 70’inin zorunlu askerliğe karşı olduğunu ortaya koydu.
Hollanda’da zorunlu askerlik resmen kaldırılmasa da, son celp 1997 yılında gerçekleşti. Avrupa’nın farklı ülkeleri ise artan askeri tehditler karşısında zorunlu askerliğe dönüşü tartışıyor. Son dönemde İsveç ve Litvanya zorunlu askerliğe tekrar başlarken, Danimarka ise 2026 itibariyle kadınları da kapsama alacağını açıkladı. Fransa, Almanya ve Polonya da benzer adımları değerlendiriyor.
Öğrencilerin çok azı, NATO ülkelerinin savunma bütçesini Gayri Safi Yurtiçi Hasıla’nın yüzde 5’ine çıkarma kararını destekliyor. Yalnızca yüzde 30’u bu artıştan yana olurken, yüzde 22’si kararsız olduğunu belirtti. Birçok öğrenci savunmaya ayrılan kaynakların iklim krizi, konut ve sosyal yardımlar gibi alanlara aktarılması gerektiğini savunuyor.
Her dört öğrenciden biri ise zorunlu askerliğin kişisel gelişime katkı sağlayabileceğini ifade etti. Katılımcıların yüzde 27’si askerlik görevinin desteklenmesi gerektiğini savunurken, yüzde 22,9’u hem erkekler hem de kadınlar için zorunlu olması gerektiğini düşünüyor. Ankete göre, öğrencilerin yüzde 49’u askerlik deneyiminin kişisel gelişim için olumlu olabileceğini söylerken, yüzde 28’i ise dış dünyadaki gelişmelerin görüşlerini değiştirdiğini belirtti.
Öte yandan, bazı öğrenciler, toplum hizmetiyle birlikte bir tercih hakkı sunulmasının olumlu olacağını savunuyor. Avusturya ve Almanya’da uygulanan modelden örnek veren öğrenciler, zorunlu askerlik yerine toplum hizmetinin de gençlerin farklı imkanlar keşfetmesini sağladığını belirtiyor. Hollanda’daki mevcut uygulamada ise 17 yaşındaki tüm gençlere gönderilen askerlik mektupları sadece birer formaliteden ibaret.
Ankete katılan öğrencilerin yüzde 56’sı erkek, yüzde 42’si kadın ve yüzde 2’si ise cinsiyet belirtmedi. Katılımcıların yüzde 89’u zorunlu askerliğin olmadığı bir ülkeden gelirken, yüzde 92’si ise bir NATO ülkesinde yaşıyor. Çoğunluğunu Hollanda, Almanya, Fransa ve İtalya’dan öğrencilerin oluşturduğu katılımcı kitlesinin zorunlu askerliğe bakışındaki çekince, Avrupa’nın askeri geleceğine ilişkin tartışmalarda önemli bir veri olarak öne çıkıyor.
