Belçika’nın başkenti Brüksel’de yapay zekâ ile 700 km’lik sokakta atık taraması

Brüksel-Propreté, şehrin temizliğinde çığır açacak bir projeyle yapay zekâ destekli ‘CortexIA’ sistemini hayata geçirdi. Artık Brüksel-Ville, Anderlecht ve Ixelles belediyelerini de kapsayacak şekilde 700 kilometrelik bir sokak ağı, 16 temizlik kamyonuna yerleştirilen kameralar sayesinde taranıyor. Kameralar, her 3 metrede bir beş metrelik yol kesitinin görüntüsünü alarak, atık türünü ve yoğunluğunu gerçek zamanlı olarak belirleyen yapay zekâya veri aktarıyor. Kişisel gizlilik için fotoğraflar saklanmazken, elde edilen veriler temizlik ekiplerinin müdahalelerini daha isabetli yapmasına olanak tanıyor.

İlk pilot uygulama 2024 yılında yapılmış ve 144 kilometrelik hatta yüzde 80 doğruluk oranıyla başarılı sonuçlar elde edilmişti. Yeni faz kapsamında, daha kapsamlı bir temizlik haritası oluşturuluyor ve alan beş katına çıkarılıyor. Sistemin en dikkat çekici avantajlarından biri, geleneksel ve sezgisel temizlik yöntemlerinin ötesine geçerek, hangi mahallede ne kadar atık bulunduğunu sayısal olarak ortaya koyması ve ihtiyaç halinde kaynakların etkin biçimde yeniden dağıtılması. Bunun yanı sıra, belediye yetkilileri bu verilerle kampanyalar ve yoğun temizlik planlayabilecekken, atık ile mücadelede uzun vadeli etkiler de ölçülebilecek.

CortexIA, İsviçre, Almanya ve Belçika’nın diğer şehirlerinde de benzer şekillerde uygulanıyor. Brüksel’deki uygulamanın test aşamasında bazı eksiklikler mevcut; örneğin büyük yeşil alanlar ve gizli atık yığınlarının tespiti henüz tam olarak mümkün değil. Ancak temizlik ekipleri ve yapay zekâ geliştiricileri, sistemin iyileştirilmesi üzerinde çalışıyor. Brüksel’de elde edilen olumlu veriler sonrası, 2027 yılı itibarıyla kentteki 19 belediyenin tamamında bu teknolojinin uygulanması ve kamusal alanlarda daha verimli temizlik için yaygınlaştırılması hedefleniyor.