Belçika Flaman Bölgesi’nde odun sobası tartışılıyor: Emisyonlar arttı
Flaman Bölgesi’nde son yıllarda evsel odun yakımından kaynaklanan emisyonlar belirgin şekilde artış gösterdi. Ancak bir VRT araştırmasına göre, Flaman hükümeti Avrupa’ya düşüş yönünde rapor verdi. Flaman Çevre Ajansı’nın (VMM) saha ölçümleri, odun yakımıyla doğrudan ilişkili kanserojen madde olan benzo(a)piren konsantrasyonlarının 2022’de tüm istasyonlarda yüzde 44 oranında arttığını ortaya koydu. VMM yetkilileri, bu artışı enerji krizi döneminde odun kullanımındaki yükselişe bağladı.
Ancak Avrupa’ya sunulan resmi rakamlar, matematiksel bir modele dayanıyor ve saha ölçümlerinden farklı olarak 2022’de emisyonlarda yüzde 16’lık bir düşüş gösteriyor. 2023’te ise soba satışlarının zirveye ulaştığı yılda bile model, emisyonların rekor seviyede azaldığını belirtiyor. Aynı dönemde bölgedeki odun ve pelet sobası satışlarında hızlı bir artış kaydedildi; 2022’de 19 binin üzerinde, 2023’te ise 20 binin üzerinde satış gerçekleşti ve bu, 2019’a göre yüzde 240’lık bir artış anlamına geliyor.
VRT’ye göre bu çelişki, hesaplama modelindeki eksikliklerden kaynaklanıyor. Flaman Bölgesi, soba stoğu ve özellikleriyle ilgili resmi veri tutmuyor. Ayrıca odun tüketimi, gerçek tüketime göre değil, ortalama günlük sıcaklıklara dayalı ‘gün derece’ yöntemiyle tahmin ediliyor. 2022’nin sıcak bir yıl olması modelde emisyonların az gösterilmesine neden oldu, oysa enerji krizinde birçok hane pahalı gaz ve elektrik yerine oduna yöneldi. KU Leuven ve Hasselt Üniversitesi’nden biyostatistikçi Geert Molenberghs, mevcut modelin sağlık risklerini ‘fazla iyimser’ gösterdiğini belirtti. Son raporda ise VMM, mevcut modelde ciddi belirsizliklerin altını çizdi.
