Ultra işlenmiş gıdalar, Batılı diyetlerde yaygın olarak tüketiliyor ve bilim insanları bu sanayi ürünü yiyecekler, içecekler ve atıştırmalıklar ile beyin sağlığı arasındaki ilişkiyi inceliyor. Avustralya’da gerçekleştirilen yeni bir çalışma, ultra işlenmiş gıdaların tüketimi ile dikkat, demans riski ve bilişsel fonksiyonlar arasındaki bağlantıyı mercek altına aldı. Çalışmada, 40 ila 70 yaş arası 2000’den fazla demans hastalığı olmayan Avustralyalı incelendi; katılımcılar beslenme anketleri ile dört farklı bilişsel işlev testi tamamladı.
Araştırmayı yürüten Monash Üniversitesi’nden beslenme biyokimyacısı Barbara Cardoso, katılımcıların demografik bilgilerini, fiziksel aktivite ve sağlık durumları gibi önemli ayrıntıları da analiz etti. Bulgulara göre, ultra işlenmiş gıdalar katılımcıların toplam enerji alımının ortalama yüzde 41’ini oluşturdu; gençler ve erkeklerde oran daha yüksekti. Diyetteki ultra işlenmiş gıda oranı yüzde 10 arttığında, dikkat puanında belirgin bir düşüş gözlendi ve demans riski puanı da 0.24 puan yükseldi. Özellikle bu artış, günlük diyete bir paket cips eklenmesine eşdeğer olarak değerlendirildi.
Çalışmada ultra işlenmiş gıda tüketiminin; düşük eğitim düzeyi, obezite ve Akdeniz tipi diyete daha az uyumla bağlantılı olduğu görüldü. Bununla birlikte, sağlıklı bilinen Akdeniz diyeti ultra işlenmiş gıdaların etkisini tam olarak ortadan kaldırmadı; bu da yiyecek işleme süreçlerinin tek başına bilişsel sağlığı etkileyebileceği anlamına geliyor. Araştırmacılar, işleme sırasında doğal gıda yapısının bozulması ve zararlı katkı maddelerinin eklenmesinin, diyetle beyin sağlığı arasındaki ilişkinin temelinde olabileceğini belirtiyor.
