Dünya yörüngesindeki cisimlerin neredeyse yarısı uzay çöpü olarak sınıflandırılıyor
Dünya’nın yörüngesinde bulunan binlerce nesnenin yaklaşık yüzde 47’si, yani neredeyse yarısı, şu anda uzay çöpü olarak kabul ediliyor. Bu çöpü oluşturanlar arasında terk edilmiş roket parçaları, görevini tamamlamış uydular ve başka atıklar yer alırken, gerçek miktarın resmi kayıtlardan bile yüksek olduğu belirtiliyor.
ABD Uzay Gözetleme Ağı ve Space-Track veri tabanından derlenen verilerle hazırlanan yeni bir rapor, yörüngede kontrolsüz şekilde hareket eden en az 12 bin 550 parça bulunduğunu ve toplam uzay çöpüne ilişkin tahminlerin aslında daha da yüksek olabileceğini ortaya koyuyor.
Uzay çöpünün yüzde 34’ünü Çin, yüzde 31’ini ABD ve yüzde 31’ini Rusya’nın başını çektiği Bağımsız Devletler Topluluğu oluşturuyor. Bu nesneler, yeryüzünün çevresinde saatte yaklaşık 28 bin kilometre hızla dönerken, en küçük bir çarpışma bile büyük uzay görevlerini tehlikeye atabiliyor. 2016 yılında birkaç mikron boyutundaki bir çöp parçası, Uluslararası Uzay İstasyonu’nun penceresinde çeyrek inçlik bir çukura neden olmuştu. Uzayda başıboş dolanan yaklaşık 15 bin 550 ton çöp, şu an yaklaşık 40 jumbo jetin ağırlığına eşdeğer.
Çoğu nesne Dünya’nın yerçekiminin etkisiyle zamanla atmosfere girerek yanıyor, ancak bu sürecin yıllar alabildiği ve yanan materyallerin zararlı partiküllerinin üst atmosferde kalabildiği belirtiliyor. Şimdilik Avrupa Uzay Ajansı’nın ClearSpace-1 gibi birkaç öncü misyonunun haricinde, uzay çöplerini ortadan kaldırmak için büyük ölçekli bir girişim bulunmuyor.
Uzmanlar, uzay çöpleri sorununun ancak ortak araştırma, teknolojik yenilik ve uluslararası iş birliğiyle çözülebileceğine dikkat çekiyor.
