Avrupa genelinde nakit para kullanımı azalırken, kartlar ve mobil ödemeler giderek daha fazla tercih ediliyor. Ancak, bazı tüketici grupları ve sektörler için nakit hâlâ önemli bir ödeme yöntemi olmaya devam ediyor.
Avrupa Merkez Bankası’nın 2024 anketine göre, euro bölgesinde bir kişinin cüzdanında taşıdığı medyan nakit miktarı 59 euro (yaklaşık 2 bin 985 TL) olarak ölçüldü. Bu miktar ülkelere göre değişiklik gösteriyor; Hollanda’da 35 euroya (yaklaşık 1.771 TL) kadar gerilerken, Lüksemburg ve Güney Kıbrıs’ta 82 euroya (yaklaşık 4 bin 149 TL) ulaşıyor.
Avrupa’nın “Büyük Dörtlü” ekonomileri arasında Almanya, 69 euro (yaklaşık 3 bin 491 TL) ile günlük taşınan nakitte başı çekerken, Fransa’da bu miktar 50 euro (yaklaşık 2 bin 530 TL) seviyesinde. İtalya ve İspanya ise bölge medyanına yakın seviyelerde bulunuyor.
Nakit işlemlerdeki düşüş dikkat çekici boyutlarda. 2016’da euro bölgesinde satış noktalarında yapılan ödemelerin yüzde 79’u nakit iken, bu oran 2024’te yüzde 52’ye geriledi. Toplam işlem değeri açısından da nakdin payı yüzde 54’ten yüzde 39’a düşerek azalmayı sürdürüyor.
Yine de 2024’te euro bölgesindeki tüm işlemlerin yarısından fazlası, yüzde 52’si hâlâ nakit olarak gerçekleştirildi. Bölgedeki 20 ülkenin 14’ünde en sık kullanılan ödeme yöntemi nakit olmaya devam etti. Hollanda’da nakit kullanımı oranı yüzde 22 ile en düşük seviyedeyken, Malta’da yüzde 67 ile en yüksek seviyeye ulaştı.
Uzmanlar, ulusal kültürel farklılıkların, dijitalleşme hızının ve mahremiyet endişelerinin nakit kullanımı üzerinde etkili olduğuna dikkat çekiyor. Hollanda ve Finlandiya dijitalleşmede öne çıkarken, Almanya, Avusturya ve İtalya gibi ülkelerde nakite olan güvenin güçlü olduğu belirtiliyor.
Kartlı ödemeler euro bölgesinde işlemlerin yüzde 39’unu, toplam ödeme tutarının ise yüzde 45’ini oluşturuyor. Mobil ödeme yöntemleri de yaygınlaşıyor. İşletmelerin nakit kabul oranlarında da ülkelere göre farklılıklar gözleniyor. Hollanda’da işletmelerin yalnızca yüzde 79’u nakit kabul ederken, Finlandiya’da bu oran küçük ve orta ölçekli işletmelerde yüzde 8’e kadar düşüyor.
Uzmanlar, dijitalleşme ve yeni ödeme yöntemlerinin yaygınlaşması ile birlikte Avrupa’da nakit kullanımının önümüzdeki yıllarda daha da azalmasını bekliyor.
