Avrupa Sayıştayına göre, COVID sonrası AB fonlarından yüz milyarlarca avro şeffaf olmayan bir şekilde harcandı

Avrupa Birliği’nin COVID-19 pandemisi sonrası ekonomik toparlanma için oluşturduğu ve Mecanismul de redresare şi rezilienţă (MRR) adıyla bilinen fonun harcamalarının yeterince şeffaf ve izlenebilir olmadığı, Avrupa Sayıştayı’nın yeni raporunda vurgulandı.

Rapora göre, kamuya açık bilgiler hem maliyetler hem de fonların nihai yararlanıcılarına ilişkin olarak yetersiz kalıyor. Eleştiriler, AB’nin önümüzdeki yedi yıl için yeni bütçesinin hazırlanma aşamasında gündeme gelirken, şeffaflık ve hesap verilebilirlik açısından ciddi eksiklikler olduğu belirtiliyor.

Raporda, her ne kadar AB ülkelerinin büyük kısmı ödemeleri kural dahilinde izleyebiliyor olsa da, verilerin sistemli olarak toplanmaması ve bazen yalnızca talep üzerine sağlanması, bilgilerde gecikmeler yaşanmasına yol açıyor. Ayrıca, Avrupa Komisyonu’nun üye ülkelerden aldığı harcama verilerinin çoğu durumda etkili maliyetleri yansıtmadığı, bu durumun hem kamu denetimini hem de fon kullanımının etkinliğini sınırlandırdığı kaydedildi. Raporun baş editörü Ivana Maletic, “Vatandaşlar fonların nasıl ve kimlere kullanıldığını öğrenme hakkına sahip” diyerek daha açık ve kapsamlı veri paylaşımının zorunlu olduğunu savundu.

Şeffaflık ile ilgili olarak ise, hem Komisyon hem de üye ülkeler resmi olarak en büyük yüz alıcıyı açıklamış durumda ancak bu açıklamalar fonların genel kullanımına dair yeterli bir görünürlük sağlamıyor. Birçok ülkede kamu kurumları başlıca yararlanıcılar arasında yer alıyor ve bu kurumlar üzerinden yapılan ek ödemeler veya taşeronlara aktarılan kaynaklar detaylı biçimde kamuya sunulmuyor.

Avrupa Sayıştayı, MRR’nin toplam 723,8 milyar avroluk bütçesinin akıbetinin izlenmesindeki bu eksiklerin, AB gelecekteki bütçelerinde de benzer sorunlara yol açmaması gerektiği uyarısını yapıyor.